Tier II · Atık ve Döngüsel EkonomiAlt Sektör
İkincil Sektörler

Sıfır Atık Sertifikasyonu

Sıfır Atık sertifikasyonu, bir işletmenin ürettiği atığın %90'ından fazlasını geri dönüşüm, kompostlama veya enerji geri kazanımı yoluyla depolamadan saptırdığını belgeler. UNFCCC COP etkinlikleri için mekan ve hizmet tedarikçilerinden Sıfır Atık sertifikası veya eşdeğer belge giderek talep edilmektedir.

Atık ve Döngüsel Ekonomi sektörüne dön
Bilimsel Veri

Bu alt sektörün ölçüm temeli

Birincil Emisyon Faktörü

Sıfır Atık hedefi: depolama saptırma oranı ≥%90 (TRUE Zero Waste Certification)

Hesap Formülü

Saptırma oranı (%) = (Geri dönüştürülen + Kompostlanan + Yeniden kullanılan) / Toplam atık × 100 Hedefe ulaşmak için: Toplam atık içinde depolamaya giden pay < %10

TRUE (Total Resource Use & Efficiency) sertifikasyonu dünya genelinde en tanınan Sıfır Atık belgesidir; GBCI (Green Business Certification Inc.) tarafından verilir. Türkiye'de Çevre Bakanlığı Sıfır Atık Belgesi benzer kriterleri farklı denetim mekanizmasıyla uygular.

Bilimsel Bağlam

Neden önemli?

Bir işletmenin Sıfır Atık sertifikası, COP31 ihale değerlendirmesinde somut bir uyum kanıtı işlevi görür. Belge almak için gereken atık azaltım çalışmaları doğrudan Scope 3 Category 5 emisyonlarını düşürür.

Sertifikasyon süreci tipik olarak şu aşamalardan oluşur: mevcut durum atık denetimi → hedef gap analizi → atık azaltım planı uygulaması (12-18 ay) → bağımsız denetçi ziyareti → sertifika verilmesi. Yıllık yenileme denetimi şarttır. İlk denetim maliyeti işletme büyüklüğüne göre 5.000-25.000 TL arasında değişir.

Türkiye Bağlamı

Yerel ekosistem ve aktörler

Türkiye Sıfır Atık Projesi (2017, Çevre Bakanlığı) kapsamında 400.000'den fazla kurum ve kuruluş belge almıştır. UNDP Türkiye, belgelendirme maliyetlerini KOBİ'ler için hibeler aracılığıyla destekliyor. Büyük zincir oteller (Hilton, Marriott Türkiye) Sıfır Atık Altın Belgesi almıştır; bu onları COP31 konaklama tedarikçisi adayı yapıyor.

Aksiyon Planı

Pratik adımlar

01

Mevcut atık denetimi yaptırın

4 haftalık atık ağırlık ölçümü ve kategori ayrıştırması (kağıt, plastik, cam, metal, organik, tehlikeli, diğer) yapın. Bu veri hem Türkiye Sıfır Atık başvurusu hem GHG Protocol Scope 3.5 hesabı için gereklidir.

02

Türkiye Sıfır Atık Belgesi için başvurun

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı e-çevre portalı üzerinden başvuru yapın. Gerekli belgeler: atık yönetim planı, ayrıştırma altyapısı fotoğrafları, lisanslı atık işleme firmalarıyla sözleşmeler.

03

Personel eğitimi ve görsel iletişim sağlayın

Atık ayrıştırma performansının %90+ hedefine ulaşması için periyodik personel eğitimi şarttır. Atık kutusu görselleri, dil bağımsız semboller kullanılarak hazırlanmalıdır (COP31'de 100+ ülke katılımcısı bekleniyor).

Referans Standartlar
  • TRUE Zero Waste Certification (GBCI)
  • Türkiye Sıfır Atık Yönetmeliği (2019)
  • ISO 14001:2015 — Çevre Yönetim Sistemi
  • GHG Protocol Scope 3 Standard — Category 5
Kaynakça
  1. GBCI (2023). TRUE Zero Waste Certification Standards.
  2. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (2019). Sıfır Atık Yönetmeliği.
  3. UNEP (2022). Global Waste Management Outlook.
  4. Ellen MacArthur Foundation (2023). The Circular Economy Opportunity.
Eğitim & Webinar

Sıfır Atık Sertifikasyonu alanında eğitim ve webinarlarımızdan haberdar olmak için bizimle iletişime geçin.

+90 533 761 19 34info@surdurulebilirticaret.org